linkedin facebook linkedin facebook nod32

Qayta shifrlangan kodga mos doimiy xotira yacheykalaridan boshqarish impulslarini o’qish va bloklarga yuborish

Muallif: Toirov A.

Qo`shilgan sana: 2014-05-03

Qayta shifrlangan kodga mos doimiy xotira yacheykalaridan boshqarish impulslarini o’qish va bloklarga yuborish, Mikroprosessorli xotira


Shaxsiy kompyuterdagi bloklar bajaradigan ishlar izchilligi
Dastur ShKning tashqi xotirasida saqlanadi. Dasturni ishga tushirayotgan foydalanuvchi kompyuterning diskdagi operatsion tizimiga (ingl. DOS – Disc Operation System) ushbu dasturning ijrosiga oid so’roq yo’llaydi. Foydalanuvchining so’rog’i – display ekranidagi komanda berish satriga ishga tushiriladigan muayyan dasturning nomini kiritishdir. Bosh dastur (DOS-Command.com) tashqi xotiradagi ayni fursatda bajarilayotgan dasturni uning boshlanish qismi (birinchi komanda) saqlanayotgan XTSQga mashina tomonidan qayta yozilishini ta’minlaydi.
Shundan so’ng avtomatik ravishda dastur komandalarining ketma- ket ijrosi boshlanadi. Har bir dastur o’z ijrosi uchun mashina ishining bir nechta taktini talab qiladi (ushbu taktlar taktli impulslar generatoridan kelayotgan impulslar davri bilan belgilanadi). Har qanday komanda ijrosining birinchi taktida XTSQdagi hisoblagich-registrga o’rnatilgan manzil bo’yicha ushbu komanda kodi solishtirib chiqarilishi va bu kodning boshqaruv qurilmasidagi komandalar registrlari uchun mo’ljallangan blok ichiga yozilishi ro’y beradi. Ikkinchi va keyingi taktlar ijrosining mazmuni komandalar registrlari uchun mo’ljallangan blok ichiga yozilgan komanda tahlilining natijalari bilan belgilanadi, ya’ni endi ma’lum bir komandaga bog’liq bo’ladi.
Misol tariqasida keltirilayotgan komanda ijrosi davomida quyidagi amallar bajariladi:
SL 0103 5102
ikkinchi takt: XTSQning 0103 uyasidan birinchi qo’shiluvchi solishtirib chiqariladi va u AMQga ko’chirib o’tkaziladi;
uchinchi takt: XTSQning 5102 uyasidan ikkinchi qo’shiluvchi solishtirib chiqariladi va u AMQga ko’chirib o’tkaziladi;
to’rtinchi takt: AMQda, ushbu qurilmaga uzatilgan sonlar qo’shilishi va yig’indining shakllanishi ro’y beradi;
beshinchi takt: AMQdan sonlar yig’indisining solishtirib chiqarilishi va 0103 uyasiga yozilishi ro’y beradi.
Eng so’nggi (yuqorida keltirilgan misolda beshinchi) takt nihoyasida MPX komandalari manzilining hisoblagich-registri ichiga dasturning bajarilgan komandasiga taalluqli kod tomonidan band qilingan baytlar miqdoriga teng son yoziladi. Modomiki XTSQdagi bitta xotira uyasining hajmi 1 baytga teng va dastur komandalari XTSQda ketma-ket joylashgan ekan komandalar manzilining hisoblagich-registri ichida mashina dasturiga taalluqli navbatdagi komandaning manzili shakllanadi va mashina ushbu komanda ijrosiga kirishadi va h. k. Dastur ijrosi yakuniga etmas ekan jamiki komandalar shu tariqa ketma-ket bajarilib boraveradi. Dastur ijrosi nihoyasiga etgach, boshqaruv yana qaytadan Command.com operatsion tizimining dasturiga o’tadi.
Mikroprotsessorning xotira qurilmasi
Mikroprotsessor xotirasi (MPX) – kichik hajmga ega xotira bo’lsa ham-ki, u haddan tashqari tez ishlaydi (bunda, MPXga murojaat qilish vaqti, ya’ni ushbu xotiradan axborotni qidirib topish, yozish   yoki solishtirib chiqarish uchun sarflanadigan vaqt nanosoniyalarda o’lchanadi).
Mazkur xotira qurilmasi axborotni qisqa muddat davomida saqlash, yozib olish va mashinaning hisoblarda ishtirok etayotgan taktlariga bevosita uzatish uchun mo’ljallangan. MPX mashinaning yuqori tezlikda ishlashini ta’minlash uchun qo’llaniladi, negaki asosiy xotira qurilmasi tez ishlaydigan mikroprotsessorning unumli ishlashi uchun zarur bo’ladigan axborot yozish, qidirib topish va solishtirib chiqarish tezligini doim ham ta’minlay olmaydi.
Mikroprotsessor xotirasi razryadlik darajasi bitta mashina so’zidan kam bo’lmagan tez ishlovchi registrlardan tashkil topgan. Registrlarning soni va razryadlik darajasi turli mikroprotsessorlarda har-xil bo’ladi. Mikroprotsessor registrlari umummaqsadli registrlar va maxsus registrlarga farq qiladi.
Maxsus registrlar turli manzillarni (misol uchun, komandalar manzillarini), bajarilgan operatsiyalarning alomatlarini, ShKning ish rejimlarini (misol uchun, bayroqchalar registrlarini) va shu
kabilarni saqlash uchun qo’llaniladi.
Umummaqsadli registrlar universal registrlar bo’lib, har qanday axborotni saqlash uchun qo’llanilishi mumkin. Biroq, ularning ayrimlari bir qator amallar ijrosiga majburiy ravishda jalb etilgan bo’lishi shart.
Mikroprotsessorning interfeys qismi
MPning interfeys qismi MPni ShKning tizim shinasi vositasida bog’lash va muvofiqlashtirish, shuningdek, amalga oshayotgan dastur komandalarini qabul qilib, dastlabki tahlildan o’tkazish hamda operandlar va komandalarning to’liq manzillarini shakllantirish uchun mo’ljallangan.
Interfeys qism o’z tarkibiga MPXning manzilli registrlarini, manzil shakllantiruvchi uzelni, MPdagi komandalarning buferi sanaladigan komandalar registrlarining blokini, MPning ichki interfeys shinasini hamda kiritish-chiqarish portlari va tizim shinasini boshqarish sxemasini mujassam etadi.
Kiritish-chiqarish portlari – ShKning tizim interfeysiga qarashli punktlar bo’lib, MP ayni shu punktlar orqali boshqa qurilmalar bilan axborot almashinadi. MPda hammasi bo’lib 65536 ta portlar bo’lishi mumkin. Har bir port, xotira uyasining manziliga mos keluvchi manzilga, ya’ni port raqamiga ega. Ushbu manzil (port raqami) asosiy kompyuter xotirasining bir bo’lagi emas, balki kiritish-chiqarish qurilmasining ushbu portdan foydalanuvchi qismi sanaladi.
Qurilma porti o’z ichiga ma’lumotlar almashinuvi va boshqaruvchi axborot bilan almashinish uchun mo’ljallangan ulash apparatlari va ikkita xotira registrini mujassam etadi. Ayrim tashqi qurilmalar almashinishi darkor bo’lgan axborotning katta hajmini saqlash uchun asosiy xotiradan ham foydalanadi. Aksariyat standart qurilmalar (klavishlar majmui, printer, soprotsessor va shu kabi qurilmalar) o’ziga muntazam biriktirilgan kiritish-chiqarish portlariga ega.
Kiritish-chiqarish portlari va tizim shinasini boshqarish sxemasi quyidagi vazifalarni bajaradi:
port manzilini va ushbu manzil uchun boshqaruvchi (portni qabul yoki uzatish rejimiga ulash va shu kabi) axborotni shakllantirish;
portdan boshqaruvchi axborotni, portning ishga shayligi va holati to’g’risidagi axborotni qabul qilish;
kiritish-chiqarish qurulmasining porti bilan MP o’rtasidagi ma’lumotlar uchun tizim interfeysining boshidan oxirigacha ketgan kanalni tashkillashtirish.
Kiritish-chiqarish portlari va tizim shinasini boshqarish sxemasi portlar bilan aloqa bog’lash uchun yo’riqlarning kodli shinasi (YKSh), manzillar va tizim shinasidagi ma’lumotlardan foydalanadi, ya’ni: MP portiga kirish mobaynida YKSh orqali signal uzatadi. Ushbu signal barcha kiritish-chiqarish qurilmalariga manzillarning kodli shinasidagi (MnzlKSh) manzil port manzili ekanligi haqida xabar beradi, so’ngra xususan port manzilini uzatadi. Bunday signalni qabul qilib, port manzili mos tushgan qurilma ishga shay ekanligi haqida javob qaytaradi va shundan so’nggina MKSh orqali ma’lumotlar almashinuvi ro’y beradi.
Ma’lumotlar registrlari orasida A (ingl. Accumulator) akkumulyator deb ataladigan registr ajralib turadi. Ayni shu registr ma’lumotlarga arifmetik va mantiqiy ishlov berish jarayoniga qo’shiladi. Bu esa, o’z navbatida, akkumulyatorning ichidagi narsalar arifmetik va mantiqiy komandalar tomonidan operandlardan biri sifatida qo’llanilishi va amalga oshirilgan operatsiya natijasi ushbu registr ichida saqlanishini anglatadi. Unga ishora operatsiya kodi yordamida amalga oshadi. Bunda, komanda kodi ichida operand manzillari va natija uchun maxsus soha ajratilishiga zarurat bo’lmaydi. MP arxitekturasining bunday turi akkumulyatorli arxitektura deb ataladi. Ushbu arxitekturada kuzatiladigan kamchiliklar jumlasiga amalga oshadigan ishning nisbatan sust kechishini kiritish mumkin. Bunday sustlik akkumulyatorning “tor joy” deb e’tirof etilishi va har safar, operatsiyani bajarishdan oldin, akkumulyator ichiga operandlar kiritilishi zarurligi bilan izohlanadi. Ushbu arxitekturaga misol tariqasida Intel firmasi tomonidan tayyorlangan MCS-51 oilasiga mansub mikrokontollerlarni keltirish mumkin.
Ma’lumotlar registrlarining boshqacha tuzilishi R0, R1 va h. k. rusumli “ishchi registrlar” deb nomlanadigan registrlar sanaladi.
Registrlarning bunday tuzilishida operandlar hamda arifmetik va mantiqiy operatsiyalar natijalari bir emas bir nechta registrda saqlanishi mumkin. Bu esa, o’z navbatida, ma’lumotlar bilan manipulyatsiya qilish imkonini yanada kengaytiradi. Yuqorida mulohaza yuritilgan akkumulyatordan farqliroq, ishchi registrlar komanda kodida manzil topadi. MP arxitekturasining bunday turi registrli arxitektura deb ataladi. Arxitekturaning bunday tuzilishiga misol tariqasida Intel firmasi tomonidan tayyorlangan 80x86 oilasiga mansub mikroprotsessorlarni keltirish mumkin. Real vaqt miqyosida ishlash uchun mo’ljallangan bir qator MPlarda ishchi registrlarning bir emas bir nechta to’plami bo’lishi ko’zda tutilgan. Vaqtning har bir alohida fursatida registrlar to’plamlarining faqat bittasi ishlaydi. To’plamlardan birining tanlanishi tegishli axborotning muayyan xizmat registriga yozilishi bilan amalga oshadi. Ushbu qurilmalarga misol tariqasida Intel firmasining MCS-48 oilasiga mansub mikrokontollerlarni keltirish mumkin.
Operandlar va operatsiya natijalarining manzillari sifatida asosiy xotira qurilmasining uyalaridan foydalanishga qodir bo’lgan protsessor arxitekturasi “xotira – xotira” turiga mansub arxitektura deb ataladi. Bunda, bir amaldan boshqasiga o’tish mobaynida ishchi registrlar ichidagilarni ro’yxatga olish uchun sarf etiladigan vaqt istisno qilinadi. Biroq, oraliq ma’lumotlar ichki registrlar ichida emas, balki DSEG ichida saqlanishi bois, ushbu ma’lumotlarga kirib borish tezligi sustlashadi. Bunday muammo DSEGning bir qismi MzP bilan birga bitta kristallda joylashtirilishi hamda XTSQning ushbu ichki segmentini ish sohalari sifatida qo’llanilishi bilan hal etiladi. Intel firmasining MCS-96 oilasiga mansub mikrokontollerlarni ushbu tuzilishga misol tariqasida keltirish mumkin.

1290 marta o`qildi.

Parol:
Eslab qolish.


Ro`yhatdan o`tish

testing

+998915878681

Siz o`z maxsulotingizni 3D reklama ko`rinishda bo`lishini xohlaysizmi? Unda xamkorlik qilamiz.

3D Reklama


Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru

Besucherzahler
счетчик посещений